İnternetten Alınan Ürün Ayıplı Çıkarsa E-Ticaret Platformu da Sorumlu Olur mu?

İnternetten alışveriş artık günlük hayatın olağan bir parçası haline geldi. Telefon, bilgisayar, beyaz eşya, kıyafet, mobilya, ev eşyası ve hatta yüksek bedelli elektronik ürünler çoğu zaman e-ticaret platformları üzerinden satın alınıyor.

Ancak internet alışverişlerinde en çok karşılaşılan sorunlardan biri şudur:

Ürün bozuk, eksik, kusurlu veya ilanda belirtilenden farklı geliyor. Satıcıya ulaşılamıyor. Peki bu durumda yalnızca satıcı mı sorumludur, yoksa alışveriş yapılan e-ticaret platformu da sorumlu olabilir mi?

Anayasa Mahkemesi’nin e-ticaret platformlarının sorumluluğuna ilişkin verdiği karar, bu soruyu yeniden gündeme taşıdı. Karar, özellikle ayıplı mal, tüketici hakları ve aracı hizmet sağlayıcıların sorumluluğu bakımından önemli sonuçlar doğurabilecek niteliktedir.

Ayıplı Mal Nedir?

Ayıplı mal, tüketiciye teslim edildiği anda taraflar arasında kararlaştırılan niteliklere uygun olmayan veya objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan maldır.

Bir ürün şu hallerde ayıplı sayılabilir:

• Ürün bozuk, kırık veya çalışmaz halde gelmişse,
• İlanda belirtilen özellikleri taşımıyorsa,
• Görselde veya açıklamada vaat edilenden farklıysa,
• Eksik parça ile teslim edilmişse,
• Kullanım amacını karşılamıyorsa,
• Teknik özellikleri satıcının belirttiği bilgilerle uyuşmuyorsa,
• Tüketicinin makul olarak beklediği faydayı sağlamıyorsa.

Örneğin internetten “sıfır” olarak satın alınan telefonun kullanılmış çıkması, bilgisayarın teknik özelliklerinin ilanda yazandan düşük olması, beyaz eşyanın arızalı teslim edilmesi veya mobilyanın eksik parça ile gönderilmesi ayıplı mal iddiasına konu olabilir.

Tüketicinin Ayıplı Malda Hangi Hakları Vardır?

Ayıplı mal durumunda tüketicinin temel seçimlik hakları vardır. Tüketici somut olayın özelliğine göre şu haklardan birini kullanabilir:

1. Ürünü iade ederek sözleşmeden dönme,
2. Ürünü elinde tutup ayıp oranında bedel indirimi isteme,
3. Ücretsiz onarım isteme,
4. İmkân varsa ürünün ayıpsız misliyle değiştirilmesini isteme.

Bu haklardan hangisinin kullanılacağı olayın niteliğine, ürünün durumuna, ayıbın ağırlığına ve talebin uygulanabilirliğine göre değerlendirilir.

Örneğin yeni alınan bir elektronik cihaz hiç çalışmıyorsa tüketici ürünün değiştirilmesini veya bedel iadesini isteyebilir. Ancak ürün küçük ve giderilebilir bir arıza içeriyorsa ücretsiz onarım seçeneği de gündeme gelebilir.

İnternetten Alışverişte Sorun Nerede Başlıyor?

Geleneksel alışverişte tüketici çoğu zaman doğrudan satıcı ile muhatap olur. Ancak internet alışverişlerinde tablo daha karmaşıktır.

Çünkü çoğu işlemde üç taraf vardır:

• Tüketici,
• Ürünü satan satıcı,
• Satışa aracılık eden e-ticaret platformu.

Tüketici çoğu zaman platformun güvenilirliğine bakarak alışveriş yapar. Satıcıyı tanımaz, satıcı ile doğrudan temas kurmaz, ödeme platform üzerinden yapılır, iade süreci de platform üzerinden yürütülür.

Bu nedenle ayıplı ürün geldiğinde tüketici açısından en önemli soru şudur:

“Ben ürünü bu platformdan aldım. Satıcıya ulaşamıyorsam platform bana karşı sorumlu olur mu?”

AYM Kararı Ne Dedi?

Anayasa Mahkemesi, e-ticaret platformlarının sorumluluğunu sınırlayan bazı kanun hükümlerini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.

Kararın temelinde şu düşünce yer almaktadır:

E-ticaret platformları her zaman yalnızca pasif bir teknik aracı gibi hareket etmeyebilir. Bazı hallerde ürünlerin sunumu, ödeme süreci, teslimat organizasyonu, iade sistemi, satıcı puanlaması, reklam ve yönlendirme süreçleri üzerinde aktif rol oynayabilir.

Bu nedenle platformun işlemdeki rolü güçlendikçe, tüketicinin korunması bakımından “biz sadece aracıyız” savunmasının her olayda yeterli kabul edilmesi tartışmalı hale gelir.

AYM, tüketicinin satıcıya ulaşamadığı veya zararını tahsil edemediği durumlarda tamamen korumasız bırakılmasının mülkiyet hakkı ve tüketicinin korunması ilkesi bakımından sorun oluşturabileceğini değerlendirmiştir.

Karar Hemen Yürürlüğe Girdi mi?

Hayır. Bu konuda dikkatli olunmalıdır.

AYM iptal kararı vermiştir; ancak iptal hükmünün yürürlüğe girmesi Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonraya bırakılmıştır. Bu süre, kanun koyucunun yeni düzenleme yapabilmesi için tanınmış bir geçiş sürecidir.

Bu nedenle bugün itibarıyla “e-ticaret platformları her ayıplı üründen kesin olarak sorumludur” şeklinde genelleyici bir ifade doğru değildir.

Daha doğru ifade şudur:

AYM, e-ticaret platformlarının tüketici sözleşmeleri bakımından geniş sorumsuzluk alanını Anayasa’ya aykırı bulmuştur. İptal hükmü yürürlüğe girdiğinde ve yeni yasal düzenleme yapıldığında platformların sorumluluk çerçevesi daha net hale gelecektir.

Bu Karar Tüketici Açısından Ne Anlama Geliyor?

Karar, tüketiciler açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Özellikle şu durumlarda e-ticaret platformlarının rolü daha fazla tartışılacaktır:

• Satıcıya ulaşılamıyorsa,
• Satıcı platformdan ayrılmışsa,
• Satıcı gerçek dışı bilgilerle ürün satmışsa,
• Platform ödeme ve iade sürecini yönetmişse,
• Platform ürünün tanıtımında aktif rol almışsa,
• Tüketici platformun güvenilirliğine dayanarak alışveriş yapmışsa,
• Ayıplı ürün nedeniyle tüketicinin zararı giderilemiyorsa.

Bu hallerde artık yalnızca satıcının değil, platformun işlemdeki etkisinin de incelenmesi gündeme gelebilir.

Platform Her Durumda Sorumlu Olacak mı?

Hayır. Karar, platformların her olayda otomatik olarak sorumlu tutulacağı anlamına gelmez.

Her olayda şu sorular önem kazanır:

• Platform yalnızca teknik bir ortam mı sağladı?
• Ürünün tanıtımında aktif rol oynadı mı?
• Ödeme sürecini yönetti mi?
• İade ve değişim sürecini kontrol etti mi?
• Satıcıyı denetleme veya yönlendirme imkânı var mıydı?
• Tüketicinin zarara uğramasında platformun rolü var mı?
• Satıcıya ulaşmak mümkün mü?
• Tüketicinin seçimlik haklarını kullanması fiilen engellendi mi?

Bu soruların cevabı, platformun sorumluluğunun kapsamını belirlemede etkili olabilir.

Bugün Ürünü Ayıplı Gelen Tüketici Ne Yapmalı?

İnternetten alınan ürün ayıplı çıktıysa tüketicinin acele etmeden delil toplaması önemlidir.

Tüketici şu adımları izleyebilir:

1. Ürünün fotoğraf ve videosunu çekmeli,
2. Kargo teslim tutanağı varsa saklamalı,
3. Fatura, sipariş ekranı, ödeme dekontu ve ürün ilanını kaydetmeli,
4. Satıcıya ve platforma yazılı başvuru yapmalı,
5. Başvurularını mümkünse platform içi mesajlaşma sistemi üzerinden yapmalı,
6. Cevap verilmezse ekran görüntülerini saklamalı,
7. Uyuşmazlık tutarına göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yolunu değerlendirmelidir.

Özellikle internet alışverişlerinde ürün ilanı sonradan değiştirilebildiği için, sipariş anındaki ürün açıklaması ve görsellerin saklanması önemlidir.

Tüketici Hakem Heyetine Ne Zaman Başvurulur?

2026 yılı için 186.000 TL’nin altında kalan tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetine başvuru yapılması gerekir.

Başvuru; tüketicinin yerleşim yerindeki veya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki tüketici hakem heyetine yapılabilir. Başvurular e-Devlet üzerinden TÜBİS sistemiyle de yapılabilmektedir.

Uyuşmazlık değeri 186.000 TL ve üzerindeyse tüketici hakem heyetine başvuru yapılamaz. Bu durumda dava şartı arabuluculuk ve ardından tüketici mahkemesi süreci gündeme gelebilir.

Satıcıya Ulaşılamıyorsa Ne Olur?

İnternet alışverişlerinde en sık yaşanan sorunlardan biri satıcının ortadan kaybolmasıdır. Satıcı hesabını kapatabilir, platformdan ayrılabilir, adres bilgileri yetersiz olabilir veya tüketiciye hiç cevap vermeyebilir.

Bu durumda tüketici açısından platformun rolü daha önemli hale gelir. Çünkü tüketici çoğu zaman satıcıyı değil, platformu güvenilir bulduğu için alışveriş yapmaktadır.

AYM kararının önemi de burada ortaya çıkar. Karar, tüketicinin satıcıya ulaşamadığı hallerde tamamen korumasız bırakılmasının anayasal ilkeler bakımından sorunlu olabileceğini ortaya koymaktadır.

Ayıplı Ürün İadesinde Kargo Ücretini Kim Öder?

Ayıplı mal nedeniyle tüketicinin seçimlik haklarını kullanmasından doğan masraflar kural olarak tüketiciye yüklenmemelidir.

Ürün ayıplıysa tüketici, iade veya değişim sürecinde kargo, taşıma, onarım veya benzeri masrafların kendisine yüklenmesine itiraz edebilir. Somut olayın özelliklerine göre bu giderlerin satıcı, üretici, ithalatçı veya ilgili sorumlular tarafından karşılanması gündeme gelebilir.

Bu Karar Satıcıları Nasıl Etkiler?

Karar yalnızca tüketiciler açısından değil, platformlarda satış yapan işletmeler bakımından da önemlidir.

Satıcıların ürün açıklamalarını doğru yapması, yanıltıcı görsel kullanmaması, stok ve teslimat bilgilerini açık belirtmesi, ayıplı ürün başvurularına zamanında cevap vermesi gerekir.

Aksi halde yalnızca tüketici şikâyeti değil, platform içi yaptırımlar, iade süreçleri, tüketici hakem heyeti kararları ve mahkeme süreçleri gündeme gelebilir.

E-Ticaret Platformları Açısından Ne Değişebilir?

Kararın yürürlüğe girmesi ve kanun koyucunun yapacağı yeni düzenlemeler sonrasında e-ticaret platformları bakımından daha açık sorumluluk kuralları gündeme gelebilir.

Özellikle şu alanlarda yeni düzenleme beklenebilir:

• Satıcı denetimi,
• Ayıplı ürün başvurularının yönetimi,
• Tüketici şikâyet mekanizması,
• Platformun ödeme ve iade süreçlerindeki sorumluluğu,
• Satıcıya ulaşılamayan hallerde tüketicinin korunması,
• Platformun aktif/pasif aracı ayrımı.

Bu nedenle karar, yalnızca mevcut uyuşmazlıklar bakımından değil, e-ticaret sektörünün geleceği açısından da önemlidir.

Tüketiciler İçin Pratik Öneriler

İnternetten alışveriş yaparken şu noktalara dikkat edilmelidir:

• Satıcının puanı ve geçmiş yorumları incelenmeli,
• Ürün açıklaması ve teknik özellikler kaydedilmeli,
• Fatura mutlaka saklanmalı,
• Ürün teslim alınırken hasar kontrolü yapılmalı,
• Kargo hasarı varsa tutanak tutulmalı,
• Platform içi yazışmalar silinmemeli,
• Ayıp fark edildiğinde gecikmeden yazılı başvuru yapılmalı,
• İade veya değişim talepleri açık şekilde belirtilmelidir.

Bu adımlar, ileride hakem heyeti veya mahkeme süreci gerekirse tüketici açısından önemli delil niteliği taşıyabilir.

Sonuç

İnternetten alınan ürün ayıplı çıktığında tüketicinin yalnızca satıcıya değil, bazı durumlarda e-ticaret platformunun işlemdeki rolüne de dikkat etmesi gerekir.

AYM’nin kararı, e-ticaret platformlarının tüketici sözleşmeleri bakımından geniş sorumsuzluk alanını tartışmaya açmış ve tüketicinin korunması ilkesini ön plana çıkarmıştır.

Ancak kararın iptal hükmü hemen yürürlüğe girmediği için, bugün itibarıyla her olayda platformun kesin sorumlu olduğu söylenemez. Somut olayın özellikleri, platformun rolü, satıcının durumu, tüketicinin delilleri ve başvuru süreci birlikte değerlendirilmelidir.

Tüketiciler, ayıplı ürünle karşılaştıklarında ürün ilanını, ödeme belgelerini, yazışmaları, fotoğraf ve videoları saklamalı; uyuşmazlık tutarına göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yolunu değerlendirmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

İnternetten aldığım ürün bozuk çıktı, ne yapmalıyım?

Öncelikle ürünün fotoğraf ve videosunu çekmeli, fatura ve sipariş bilgilerini saklamalı, satıcıya ve platforma yazılı başvuru yapmalısınız. Sonuç alınamazsa uyuşmazlık tutarına göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yolu değerlendirilebilir.

Ayıplı üründe tüketicinin hangi hakları vardır?

Tüketici; ürünün iadesiyle sözleşmeden dönme, bedelde indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim haklarından birini kullanabilir.

E-ticaret platformu ayıplı üründen kesin sorumlu mudur?

Her durumda kesin sorumluluk bulunduğu söylenemez. AYM kararı platformların geniş sorumsuzluk alanını Anayasa’ya aykırı bulmuştur; ancak sorumluluk her olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.

AYM kararı hemen yürürlüğe girdi mi?

Hayır. İptal hükmünün yürürlüğe girmesi Resmî Gazete’de yayımdan itibaren 9 ay sonraya bırakılmıştır. Bu nedenle geçiş süreci devam etmektedir.

Satıcıya ulaşamıyorsam platforma başvurabilir miyim?

Evet, platforma başvuru yapılabilir. Satıcıya ulaşılamaması, platformun ödeme, iade, teslimat ve şikâyet süreçlerindeki rolüyle birlikte değerlendirilebilir.

Tüketici hakem heyetine hangi tutara kadar başvurulur?

2026 yılı için 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetine başvuru yapılması gerekir.

Ürün ilanda yazandan farklı geldiyse ayıplı mal sayılır mı?

Evet. Ürünün internet ilanında, reklamında veya açıklamasında belirtilen özellikleri taşımaması ayıplı mal iddiasına konu olabilir.

Ayıplı ürün iadesinde kargo ücretini tüketici mi öder?

Ayıplı mal nedeniyle seçimlik hakların kullanılmasından doğan masrafların tüketiciye yüklenmemesi gerekir. Somut olayın özelliklerine göre bu masrafların ilgili sorumlularca karşılanması gündeme gelebilir.

İlgili Karar

Anayasa Mahkemesi’nin 12.02.2026 tarihli, E.2024/187, K.2026/42 sayılı kararı; e-ticaret platformlarının tüketici sözleşmeleri bakımından sorumluluğunu sınırlayan bazı düzenlemelerin Anayasa’ya aykırılığına ilişkindir. Karar 02.06.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış, iptal hükmünün yürürlüğe girmesi 9 ay sonraya bırakılmıştır.

Kısa Özet

İnternetten alınan ürün ayıplı çıkarsa tüketici iade, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim talep edebilir. AYM, e-ticaret platformlarının geniş sorumsuzluk alanını Anayasa’ya aykırı bulmuştur. Ancak iptal hükmü hemen yürürlüğe girmediğinden, bugün için platformların her olayda kesin sorumlu olduğu söylenemez. Satıcıya ulaşılamaması, platformun işlemdeki rolü ve tüketicinin delilleri somut olayda önem taşır.

Bilgilendirme Uyarısı

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her somut olayda ürünün niteliği, satıcı bilgileri, platformun rolü, başvuru süresi, deliller ve uyuşmazlık tutarı ayrıca değerlendirilmelidir. Hak kaybı yaşamamak için somut olayın özelliklerine göre hukuki destek alınması önemlidir.

 

Global Hukuk Danışmanlık olarak avukatlık, danışmanlık ve koruyucu hukuki destek sunmaktayız.

🌐 www.globalhukukdanismanlik.com
📞 +90 312 213 09 09

BILGI VE HUKUKI DESTEK ALMAK İÇIN:

E-Mail: bilgi@globalhukukdanismanlik.com

Tel / Whatsapp : +903122130909

Whatsapp Destek İçin Tıklayınız…

www.globalhukukdanismanlik.com

——————————————————————————–

SORUMLULUK REDDİ: Bu web sitesinde yer alan materyaller Global Hukuk ve Danışmanlık tarafından hazırlanmış olup sadece bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Bilgilerin iletilmesi, bir avukat-müvekkil ilişkisi yaratma amacı taşımaz ve makbuz teşkil etmez. Bu web sitesi ve ilgili yazı yasal konular hakkında bilgi içerir ve uygun yargı alanında yetkili ve nitelikli bir avukatın hukuki tavsiyesinin yerini tutmaz. Global Hukuk ve Danışmanlık, bu sitenin içeriğinden herhangi birine veya tümüne dayanılarak yapılan veya yapılmayan işlemlerle ilgili her türlü sorumluluğu açıkça reddeder.

YASAL UYARI ve TELİF HAKLARI:Bu web sitesinin içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı, resim, görüntü, fotoğraf, belge, vb.) GLOBAL Hukuk & Danışmanlık’ a ait olup, 5846 sayılı Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında korunmaktadır. Bu hakları ihlal eden kişiler, 5846 sayılı Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Sitede yer alan ve hukuken koruma altında bulunan eserler ancak kişisel bilgi edinme amacıyla kullanılabilir. Ticari kullanım amacı taşımasa dahi, kişisel kullanım ve bilgi edinme amacını aşar nitelikte olan çoğaltma-dağıtma-haber yapma-yayımlama, vb. fiiller hak sahibi olan Avukat Ahmet Bilal DİKDOĞMUŞ tarafından dava ve şikayete muhatap olacaktır.

GLOBAL Hukuk & Danışmanlık’ tan yazılı izin alınmadıkça;

1-) Bu sitede yer alan makale ve yazılar atıf kurallarına uygun olacak biçimde atıf yapılıyor olsa dahi kopyalanamaz. Sitede yer alan bir görsel, fotoğraf, blog, resim, belge, yazı, makalenin bir bölümünün veya tamamen kopyalanmak suretiyle kullanımının suç teşkil ettiği hatırlatılmalıdır.

2-) Sitede yer alan eserlerin bütünü veya bir kısmı ya da sitenin bütünü veya bir kısmı değiştirilerek veya başka bir suretle diğer bir internet sitesinde veya yazılı, basılı evrakta kullanılamaz.

3-) Türk Patent Marka Kurumu’ nda tescilli marka konumunda olan “Global Hukuk” ibaresi ve logosu üçüncü kişiler tarafından kullanılamaz.

GLOBAL Hukuk & Danışmanlık