Zorunlu trafik sigortası, araç sahiplerini ve trafik kazası mağdurlarını doğrudan ilgilendiren en önemli sigorta türlerinden biridir. 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe giren yeni düzenlemelerle birlikte özellikle araç değer kaybı, orijinal parça kullanımı, tazminat başvuruları, ağır hasarlı araçlar, bakıcı giderleri, iş göremezlik tazminatları ve sigorta şirketlerinin bilgilendirme yükümlülükleri bakımından önemli değişiklikler yapılmıştır.

Yeni dönem, sadece sigorta şirketlerini değil; kaza yapan sürücüleri, araç sahiplerini, yaralanan kişileri, araç değer kaybı talep edenleri ve ağır hasarlı araç nedeniyle tazminat bekleyen hak sahiplerini de yakından ilgilendirmektedir.

Kısa Özet

1 Temmuz 2026 itibarıyla zorunlu trafik sigortasında yeni dönem başladı. Araç hasarı için başvuru yapan hak sahibi artık değer kaybı için de başvurmuş sayılacak. Değer kaybı eksper raporunda hesaplanacak ve sigorta şirketi tarafından hak sahibine bildirilecek. Onarımda orijinal parça esası güçlendirildi. Ağır hasarlı araçlarda trafikten çekme belgesi önem kazandı. Tazminat başvurularında doğrulanmış cep telefonu bilgisi yeni dönemin önemli belgeleri arasında yer aldı.

1 Temmuz 2026’da Ne Değişti?

12 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikler 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Düzenlemeyle zorunlu trafik sigortası genel şartlarında; maddi zararlar teminatı, değer kaybı, yedek parça uygulaması, sağlık giderleri, sakatlanma tazminatı, destekten yoksun kalma tazminatı, ağır hasarlı araçlar ve rücu sebepleri bakımından yeni hükümler getirilmiştir.

Bu değişikliklerin temel amacı, trafik kazası sonrasında hak sahiplerinin zararlarının daha hızlı, daha şeffaf ve daha gerçekçi şekilde karşılanmasını sağlamaktır. Özellikle araç değer kaybı bakımından önceki uygulamada yaşanan başvuru, hesaplama ve bilgilendirme sorunlarının azaltılması hedeflenmiştir.

Değer Kaybı İçin Ayrıca Başvuru Şartı Kalktı mı?

Yeni dönemin araç sahipleri açısından en dikkat çekici değişikliği, değer kaybı tazminatı için ayrıca başvuru yapılması şartının kaldırılmasıdır.

SEDDK açıklamasına göre, değer kaybı tazminatının hak sahiplerine ayrıca bir ilave başvuru şartı aranmaksızın maddi hasarla birlikte hesaplanarak ödenmesi sağlanmıştır.

Bu ne anlama gelir?

Bir araç trafik kazası nedeniyle hasar gördüğünde, hak sahibi maddi hasar için sigorta şirketine başvurduğunda artık değer kaybı bakımından da başvuruda bulunmuş kabul edilecektir. Başka bir ifadeyle, araç hasarı için yapılan başvuru, aynı zamanda araçta meydana gelen değer kaybını da kapsayacaktır.

Bu düzenleme, özellikle kazadan sonra değer kaybı hakkını bilmeyen veya ayrıca başvuru yapmadığı için hak kaybı yaşayabilen araç sahipleri bakımından önemlidir.

Değer Kaybı Nasıl Hesaplanacak?

Yeni düzenlemeye göre değer kaybı; atanacak sigorta eksperi tarafından aracın markası, yaşı, modeli, kullanılmışlık düzeyi, hasar gördüğü kısımlar, geçmiş hasar durumu ve kaza tarihinden önceki ikinci el satış değeri ile onarımdan sonraki ikinci el satış değeri arasındaki fark dikkate alınarak belirlenecektir. Araç hasarına ilişkin eksper atanmışsa, aynı eksper değer kaybı tutarına ilişkin tespitine de raporda yer verecektir.

SEDDK’nın eksper raporu düzenlemesine ilişkin genelgesinde de değer kaybı hesabında gerçek zarar ilkesi, aracın markası, özellikleri, model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, kilometresi, geçmiş hasarları, hasarın ağırlığı ve kullanılan parçaların niteliği gibi unsurların dikkate alınacağı belirtilmiştir.

Bu nedenle değer kaybı hesabı her araç için aynı şekilde yapılmaz. Aynı kazada dahi aracın yaşı, kilometresi, önceki hasar kayıtları ve onarım şekli sonuca etki edebilir.

Sigorta Şirketi Değer Kaybını Ne Zaman Bildirecek?

Yeni düzenleme ile sigorta şirketine ayrıca bir bilgilendirme yükümlülüğü de getirilmiştir.

Sigortacı, hesaplanan değer kaybı tutarını yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla, en geç nihai eksper raporunun kendisine ulaştığı tarihi takip eden iş günü içinde hak sahibine bildirmekle yükümlüdür.

Burada “kalıcı veri saklayıcısı” ifadesi önemlidir. SMS, e-posta, internet, mobil uygulama, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi ya da e-Devlet üzerinden kurulacak sistemler bu kapsamda değerlendirilebilir.

Onarımda Orijinal Parça Esası Güçlendirildi

Yeni dönemde trafik sigortası kapsamında hasar gören araçların onarımında kullanılacak yedek parçalara ilişkin kurallar da yeniden düzenlenmiştir.

SEDDK duyurusuna göre, onarımın orijinal parça ile gerçekleştirilmesi esas kabul edilmiştir. Ancak bazı istisnalarda, hak sahibinin yazılı rızası ve belirli standartların karşılanması şartıyla eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça ile onarım yapılabilecektir.

Buna göre hasar gören orijinal parçanın onarımı mümkün değilse öncelikle orijinal parça ile değişim esastır. Orijinal parçaya erişim mümkün değilse veya hak sahibinin onayı varsa, eşdeğer ya da yeniden kullanılabilir parça gündeme gelebilir. Bu şartların oluştuğunu ispat yükü sigorta şirketine aittir.

Bu düzenleme, uygulamada sıkça tartışılan “orijinal parça mı, eşdeğer parça mı?” sorununu araç sahipleri lehine daha net hale getirmiştir.

Araçta Kıymet Artışı Olursa Tazminattan Kesinti Yapılır mı?

Uygulamada bazen sigorta şirketleri, hasarlı parçanın yenisiyle değişmesi nedeniyle araçta değer artışı olduğu gerekçesiyle tazminattan kesinti yapmaya çalışabilmektedir.

Yeni düzenlemede, parça değişimi sonucunda araçta bir kıymet artışı meydana gelse dahi bu farkın tazminat miktarından indirilemeyeceği belirtilmiştir. Bu da özellikle eski parçası hasarlanan araçlarda, hak sahibinin tazminatının azaltılmaması bakımından önemlidir.

Bakıcı Giderleri ve İş Göremezlik Tazminatları Netleşti

Trafik kazalarında sadece araç hasarı değil, bedensel zararlar da gündeme gelebilir. Yeni düzenleme ile sağlık giderleri, bakıcı giderleri, geçici iş göremezlik ve sürekli sakatlık tazminatlarının hangi teminatlardan karşılanacağı daha açık hale getirilmiştir.

SEDDK duyurusunda, sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatlarının sakatlanma teminatından; geçici bakıcı gideri ile sürekli bakıcı gideri tazminatlarının ise tedavi gideri teminatından karşılanmasının sağlandığı belirtilmiştir.

Genel şart değişikliğine göre, tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri ile sürekli sakatlık oranının belirlenmesinden sonra tıbben gerekli olan sürekli bakıcı giderleri sigorta şirketi veya Güvence Hesabı tarafından karşılanabilecektir. Geçici iş göremezlik ve sürekli sakatlık zararları ise Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiillere ilişkin hükümleri çerçevesinde sakatlanma teminatından değerlendirilecektir.

Ağır Hasarlı Araçlarda Yeni Tazminat Şartı

Ağır hasarlı araçlar bakımından da önemli bir düzenleme yapılmıştır.

Yeni kurala göre, zarar gören aracın ağır hasara uğradığı eksper raporu ile tespit edilmişse, aracın trafikten çekildiğine dair “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden tazminat ödenmeyecektir.

Bu düzenleme özellikle pert veya ağır hasarlı araçlarda önemlidir. Araç sahibi tazminat sürecinde yalnızca eksper raporunu değil, gerektiğinde aracın trafikten çekildiğini gösteren belgeyi de sunmalıdır.

Olay Yerini Terk Eden Sürücüye Rücu Riski

Trafik kazasından sonra olay yerini terk etmek, bazı durumlarda sigorta şirketinin ödediği tazminatı sigortalıya veya sorumlu kişilere rücu etmesine neden olabilir.

Yeni düzenlemede; can güvenliği nedeniyle olay yerinden uzaklaşma veya bedeni hasarlı kazalarda tedavi ya da yardım amacıyla sağlık kuruluşuna gitme gibi zorunlu durumlar hariç olmak üzere, olay yerini terk etmek rücu nedeni olarak düzenlenmiştir. Ayrıca kaza tutanağı, alkol raporu ve benzeri belgelerin düzenlenmesine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranılması da rücu sebebi olabilecektir.

Bu nedenle kaza sonrasında, güvenlik riski veya sağlık zorunluluğu bulunmadıkça olay yerinden ayrılmamak; kaza tespit tutanağı, fotoğraf, alkol raporu, polis/jandarma kaydı ve diğer belgelerin düzenlenmesine dikkat etmek gerekir.

Tazminat Başvurularında Doğrulanmış Cep Telefonu Dönemi

Yeni dönemde tazminat başvurularında iletişim bilgileri de önem kazandı.

SEDDK duyurusuna göre, hak sahibinin sigorta şirketine hasar başvurusunda sunması gereken belgeler yeniden düzenlenmiş ve e-Devlet sisteminde kayıtlı cep telefonu numarasının iletilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Böylece maddi hasarla birlikte hesaplanan değer kaybı tazminatı bilgisi sigorta şirketleri tarafından hak sahiplerine hızlı şekilde iletilebilecektir.

2026/13 sayılı genelgeye göre, hak sahipleri tarafından genel şartların ilgili eki kapsamında doğrulanmış cep telefonu numarası ibraz edilmelidir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, mavi kart ve yabancı kimlik numarası sahipleri bakımından e-Devlet üzerinden BTK “Mobil Hat Sorgulama” çıktısı veya ilgili mobil hat sağlayıcısından alınacak hat sahipliği belgesi gündeme gelebilecektir.

Bu düzenleme, özellikle tazminat alacağıyla ilgili bilgi akışının doğrudan hak sahibine yapılması açısından önemlidir.

Primlerde Değişiklik Var mı?

Yeni dönem sadece tazminat süreçlerini değil, prim tarafını da ilgilendirmektedir.

SEDDK’nın 2026/12 sayılı genelgesine göre, 2026 yılı Temmuz ayı için araç grubu ve kullanım türüne göre uygulanan azami primler genel olarak %2 artırılarak uygulanacaktır. Taksi, minibüs ve otobüs gruplarında ise bu orana ilave artışlar öngörülmüştür.

Bu nedenle araç sahipleri poliçe yenileme döneminde primlerin araç türüne, kullanım şekline, hasar basamağına ve genelge hükümlerine göre değişebileceğini dikkate almalıdır.

Araç Sahipleri Ne Yapmalı?

1 Temmuz 2026 sonrası trafik kazasına karışan veya sigorta tazminatı talep eden araç sahiplerinin şu hususlara dikkat etmesi önemlidir:

Kaza sonrasında olay yerinin ve araç hasarının fotoğrafları çekilmelidir. Kaza tespit tutanağı eksiksiz düzenlenmeli, gerekiyorsa kolluk kuvvetlerine başvurulmalıdır. Hasar başvurusu yapılırken değer kaybı ayrıca unutulmuş gibi değerlendirilmemeli; araç hasarı başvurusunun artık değer kaybını da kapsadığı bilinmelidir. Sigorta şirketinin değer kaybı hesabını ve eksper raporunu nasıl oluşturduğu kontrol edilmelidir. Orijinal parça yerine eşdeğer veya yeniden kullanılabilir parça kullanılması halinde, hak sahibinin onayı ve sigorta şirketinin ispat yükümlülüğü değerlendirilmelidir. Ağır hasarlı araçlarda trafikten çekme belgesi gerekebileceği unutulmamalıdır. e-Devlet ve mobil hat bilgilerinin güncel olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Değer kaybı için artık ayrı başvuru yapmak gerekiyor mu?

Araç hasarı için sigorta şirketine başvuran hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edilir. Bu nedenle yeni düzenlemeyle değer kaybı için ayrıca bir başvuru şartı kaldırılmıştır.

2. Sigorta şirketi değer kaybı tutarını bildirmek zorunda mı?

Evet. Sigorta şirketi, hesaplanan değer kaybı tutarını nihai eksper raporunun kendisine ulaşmasını takip eden iş günü içinde yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla hak sahibine bildirmelidir.

3. Değer kaybı nasıl hesaplanır?

Araç markası, modeli, yaşı, kilometresi, kullanım durumu, hasar gören parçalar, geçmiş hasar kayıtları ve aracın kaza öncesi ile onarım sonrası ikinci el piyasa değeri dikkate alınır.

4. Hasarlı parça mutlaka orijinal parça ile mi değiştirilecek?

Onarımı mümkün olmayan orijinal parçanın öncelikle orijinal parça ile değiştirilmesi esastır. Ancak hak sahibinin onayı veya orijinal parçaya erişim imkânının bulunmaması gibi istisnai durumlarda eşdeğer ya da yeniden kullanılabilir parça kullanılabilir.

5. Eşdeğer parça kullanılmasına itiraz edilebilir mi?

Somut olayın özelliklerine göre itiraz edilebilir. Özellikle hak sahibinin onayı alınmamışsa veya orijinal parçaya erişimin mümkün olmadığı ispatlanamıyorsa konu uyuşmazlık haline gelebilir.

6. Ağır hasarlı araçta tazminat almak için hangi belge gerekir?

Eksper raporuyla ağır hasar tespit edilmişse, aracın trafikten çekildiğini gösteren “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden tazminat ödenmeyebilir.

7. Olay yerini terk eden sürücüye sigorta şirketi rücu edebilir mi?

Can güvenliği veya tedavi amacı gibi zorunlu haller dışında olay yerini terk etmek rücu sebebi olabilir. Ayrıca kaza tutanağı, alkol raporu ve benzeri belgelerin düzenlenmesine engel olunması da rücu riski doğurabilir.

8. e-Devlet’te kayıtlı cep telefonu neden önemli?

Yeni dönemde hak sahibinin doğrulanmış cep telefonu bilgisinin sunulması öngörülmüştür. Böylece tazminat ve değer kaybı bilgileri hak sahibine daha hızlı ve doğrudan iletilebilir.

9. Primler herkes için aynı oranda mı artacak?

Hayır. Primler araç grubu, kullanım türü, hasar basamağı ve ilgili genelge hükümlerine göre değişebilir. Temmuz 2026 için genel artış oranı yanında bazı araç grupları için ilave oranlar öngörülmüştür.

10. Bu düzenleme geçmiş kazalar için de uygulanır mı?

Yürürlük tarihi 1 Temmuz 2026’dır. Ancak somut olayın kaza tarihi, başvuru tarihi, poliçe şartları ve uyuşmazlığın niteliğine göre ayrıca değerlendirme yapılması gerekir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Trafik kazası, sigorta tazminatı, araç değer kaybı, ağır hasarlı araç veya rücu uyuşmazlıklarında hukuki değerlendirme; kaza tarihi, poliçe içeriği, kusur durumu, eksper raporu, hasar belgeleri ve somut olayın özelliklerine göre değişebilir.

Global Hukuk Danışmanlık olarak avukatlık, danışmanlık ve koruyucu hukuki destek sunmaktayız.

🌐 www.globalhukukdanismanlik.com
📞 +90 312 213 09 09

BILGI VE HUKUKI DESTEK ALMAK İÇIN:

E-Mail: bilgi@globalhukukdanismanlik.com

Tel / Whatsapp : +903122130909

Whatsapp Destek İçin Tıklayınız…

www.globalhukukdanismanlik.com

——————————————————————————–

SORUMLULUK REDDİ: Bu web sitesinde yer alan materyaller Global Hukuk ve Danışmanlık tarafından hazırlanmış olup sadece bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Bilgilerin iletilmesi, bir avukat-müvekkil ilişkisi yaratma amacı taşımaz ve makbuz teşkil etmez. Bu web sitesi ve ilgili yazı yasal konular hakkında bilgi içerir ve uygun yargı alanında yetkili ve nitelikli bir avukatın hukuki tavsiyesinin yerini tutmaz. Global Hukuk ve Danışmanlık, bu sitenin içeriğinden herhangi birine veya tümüne dayanılarak yapılan veya yapılmayan işlemlerle ilgili her türlü sorumluluğu açıkça reddeder.

YASAL UYARI ve TELİF HAKLARI:Bu web sitesinin içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı, resim, görüntü, fotoğraf, belge, vb.) GLOBAL Hukuk & Danışmanlık’ a ait olup, 5846 sayılı Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında korunmaktadır. Bu hakları ihlal eden kişiler, 5846 sayılı Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Sitede yer alan ve hukuken koruma altında bulunan eserler ancak kişisel bilgi edinme amacıyla kullanılabilir. Ticari kullanım amacı taşımasa dahi, kişisel kullanım ve bilgi edinme amacını aşar nitelikte olan çoğaltma-dağıtma-haber yapma-yayımlama, vb. fiiller hak sahibi olan Avukat Ahmet Bilal DİKDOĞMUŞ tarafından dava ve şikayete muhatap olacaktır.

GLOBAL Hukuk & Danışmanlık’ tan yazılı izin alınmadıkça;

1-) Bu sitede yer alan makale ve yazılar atıf kurallarına uygun olacak biçimde atıf yapılıyor olsa dahi kopyalanamaz. Sitede yer alan bir görsel, fotoğraf, blog, resim, belge, yazı, makalenin bir bölümünün veya tamamen kopyalanmak suretiyle kullanımının suç teşkil ettiği hatırlatılmalıdır.

2-) Sitede yer alan eserlerin bütünü veya bir kısmı ya da sitenin bütünü veya bir kısmı değiştirilerek veya başka bir suretle diğer bir internet sitesinde veya yazılı, basılı evrakta kullanılamaz.

3-) Türk Patent Marka Kurumu’ nda tescilli marka konumunda olan “Global Hukuk” ibaresi ve logosu üçüncü kişiler tarafından kullanılamaz.

GLOBAL Hukuk & Danışmanlık